Yan flüt nota okuma çalışmasında parmak şemasını gördüğünüzde hangi tuşlara dokunacağınızı öğrenirsiniz. Fakat yazılı notanın hedeflediği ses, zaman değeri ve başlangıç biçimi başka bilgiler de taşır. Şema ile duyulan sesi aynı küçük örnekte eşleştirmek, görsel hareketi taklit etmekten daha kapsamlı bir görevdir. Önce kaynağın hangi çalgı ve ses alanı için olduğunu doğrulayın.
Yan flüt nota okuma için üç bilgi
İlk bilgi, notanın kullanılan anahtar ve diğer işaretler içindeki adıdır. İkinci bilgi, zaman değeridir. Üçüncü bilgi, o hedefin flütte nasıl üretileceğidir. Nota görüntüsünü yalnız çizgi yüksekliği olarak okumayın. Kullanılan bağlamı öğretmeninizle açıklığa kavuşturun. Başlangıçta az sayıda ses içeren bir örnek seçmek, bütün işaretleri aynı anda tahmin etmeye çalışmadan ilk ilişkiyi kurmanıza yardım eder.
Yamaha’nın flüt parmak şeması, yazılı notayla parmak düzenini eşleştirir ve bazı hedefler için alternatifleri gösterir. Bu, her ses adını tek bir bağlamsız şekil gibi ezberlememek gerektiğini hatırlatır. Kendi çalgınızın türünü ve öğretmenin seçtiği hedefi doğrulayın. Burada yeni bir parmak tablosu vermek yerine, doğruluğu belli şemanın nasıl okunacağını ele alıyoruz.
Aynı nota adı farklı yüksekliklerde bulunur. Bu nedenle adın yanında ses alanını da tanıyın. Bir şemadaki do işaretini bütün do seslerinin aynı uygulaması gibi düşünmeyin. Hedefin nasıl duyulduğunu öğretmenin örneğinden dinleyin. Şema, hareket için referans sunar; hava ve ses üretimine ilişkin açıklamanın yerini tutmaz. Bilgiler aynı örneğe ait olduğunda karşılaştırma daha açık hale gelir.
Önce ses vermeden hareketi tanıyın
Çalgıyı uygun biçimde destekleyin ve öğretmenin seçtiği parmak düzenini ses vermeden deneyin. Hangi parmağın hangi görevi yaptığını öğrenin. Tuşlara daha çok kuvvet uygulamayı doğruluk ölçütü yapmayın. Mekanizma zor hareket ediyorsa bunu belirtin. Kuru hareket çalışması hedef sesin doğru oluştuğunu kanıtlamaz; yalnız parmak düzenini tanıma görevidir. Görevin adını defterde açıkça yazın.
Sonra hedef sesi dinleyip kısa sesli deneme yapın. Beklenmedik bir ses oluştuğunda önce üç soruyu ayrı ele alın: Kaynaktaki hedef doğru mu anlaşıldı, parmak düzeni uygun mu kuruldu, ses üretimi nasıl gerçekleşti? Bu soruların cevabı her durumda aynı değildir. Hemen başka tuş aramak veya hava miktarını sürekli artırmak yerine, öğretmeninizle gözlemi aynı çalgı üzerinde değerlendirin.
Yan flüt nota okuma kartında hedef, şema ve dinleme referansı yan yana dursun. Üçünü farklı kaynaklardan rastgele birleştirmeyin. Şema başka çalgı türü veya başka ses alanı içinse örnek uyuşmaz. Kaynakta model veya bağlam bilgisi yoksa bunu teyit gerektiren alan olarak bırakın. Bilmediğiniz bilgiye kesin bir etiket eklemek, sonraki çalışmayı yanlış bir başlangıca bağlar.
İki ses arasındaki geçiş
Öğretmeninizin seçtiği iki uygun hedefi ayrı dinleyin ve parmak düzenlerini tanıyın. Sonra küçük bir geçişte birleştirin. İlk denemede ritmi sade tutun. İki ses arasındaki değişimde hangi parmaklar hareket ediyor, hangileri görevini koruyor? Hareketin adı ve hedefi açık olsun. Burada belirli nota kombinasyonu önermiyoruz; örnek mevcut deneyiminize ve çalgınıza göre seçilir.
Geçişte sesin zamanını, yüksekliğini ve başlangıcını ayrı dinleyin. İkinci ses doğru hedefe yaklaşmış fakat geç başlamışsa zaman sorusu ortaya çıkar. Başlangıç korunmuş, başka yükseklik duyulmuşsa ses üretimi veya parmak düzeni yeniden incelenir. Tek bir “yanlış nota” yargısı bütün ayrıntıları açıklamaz. Gözlemin yerini belirtmek, sonraki kısa uygulamayı öğretmeninizle seçmenize yardım eder.
Ritmi bağımsız olarak okuyun
Yazılı örneğin zaman düzenini çalgı olmadan sayın veya öğretmenin uygun bulduğu hafif işaretle gösterin. Sonra nota adlarını ekleyin. Ses yüksekliğini hedeflemeden yapılan konuşma okuması, melodiyi doğru seslendirdiğiniz anlamına gelmez. Görevler farklıdır. Ritmi, ad sırasını ve flüt uygulamasını ayrı tanıyıp birleştirin. İlk aşamada bütün sayfayı tamamlamak yerine kısa bir ilişkinin açık kurulmasına odaklanın.
Yan flüt nota okuma içinde aynı kısa örneğe geri dönmek önemlidir. Kuru hareket rahat, sesli uygulama kararsızsa hangi yeni görev eklendiğini inceleyin. Ritmi konuşarak koruyor fakat çalgıyla duruyorsanız bağlantıyı daha küçük bölüme ayırın. Daha fazla nota eklemek ilk soruyu otomatik çözmez. Öğretmeninizle örneğin sınırını ve görev sırasını yeniden düzenlemek, belirsiz tekrarı anlamlı bir denemeye dönüştürür.
Alternatif parmak bilgileriyle karşılaştığınızda kullanım amacını sorun. Her alternatif başlangıçta aynı nedenle seçilmez. Ses alanı, geçiş veya başka teknik bağlamlar değerlendirmeyi etkiler. Bir tabloda birden çok şekil bulunması, hepsini rastgele sırayla denemeniz gerektiği anlamına gelmez. Öğretmenin gösterdiği örneği ve kaynağın açıklamasını birlikte kullanın. İlk kartınızda hangi düzenin neden seçildiğini kısa biçimde yazın.
Dinleme kaydını sınırlayın
Kısa bir kayıt alın ve yalnız iki hedef arasındaki ilişkiyi dinleyin. Önce başlangıç zamanlarına bakın, sonra hedef sesleri karşılaştırın. Telefonun ses işlemesi tını hakkında farklar oluşturur; kayıt tek başına bütün çalgı durumunu açıklamaz. Dosyaya hedefleri ve kullanılan şemayı yazın. Bir sonraki derste hangi örnekten söz edildiğini anlamak, çok sayıda etiketsiz kayıt saklamaktan daha kullanışlıdır.
Yan flüt nota okuma için son kontrolünüzde üç alanı ayrı değerlendirin. Yazıyı tanıyor musunuz, parmak düzenini gösterebiliyor musunuz, hedef sesi referansla karşılaştırabiliyor musunuz? Bir alan henüz belirsizse onu açık soru olarak kaydedin. Herkesin bütün görevleri aynı hızda birleştirmesi gerekmez. Çalışmanın değeri, hangi bağlantının sıradaki ders sorusu olduğunu görünür hale getirmesidir.
Şemayı canlı uygulamayla bağlayın
İzmir’de Doritmi yan flüt kursunu inceleyin. Nota, ritim ve işitme ilişkilerini daha genel açıdan ele almak için müzik kursuna da bakın. Bir kaynağı okurken yalnız şekle değil, hedef sesin ve zamanın aynı bağlamda nasıl açıklandığına dikkat edin.
Bir şema, kısa kayıt ve tek bir soruyla ücretsiz deneme dersine başvurun. “Bu hedefi okuyorum ama geçişte başka ses duyuyorum; hangi bağlantıyı önce inceleyelim?” diye sorun. Öğretmeninizle yazı, hareket ve duyulan sonucu aynı örnekte değerlendirmek, nota okumayı bağlamından kopuk parmak şekillerinin ötesine taşır.